الهام آقالری

مزایا و مصائب ساخت فیلم‌های ورزشی از زبان یک مستندساز

نوشته شده در نویسنده :

کارگردان مستند «قهرمان» می‌گوید فیلم‌های تولید شده با موضوعات ورزشی انگیزشی هستند و می‌توانند راهگشا باشند.

به گزارش خبرگزاری پانا، ورزش و تحرکات ورزشی از نکات مغفول مانده فیلم‌ها و سریال‌ها در قاب نمایش هستند که کمتر هنرمند و فیلمسازی به آن توجه می‌کند اما از طرف دیگر برخی هنرمندان و فیلمسازان هستند که بر این ضرورت که تحرکات ورزشی در آثارشان باشد، تاکید دارند. جشنواره فیلم‌های ورزشی از جمله جشنواره‌هایی است که بر این ضرورت تاکید دارد. در ادامه با الهام آقالری فیلمساز سینمای مستند به گفت‌وگو نشستیم که اتفاقا فیلم مستندی تحت عنوان «قهرمان» ساخته است که مستند پرتره‌ای از یک بانوی ورزشکار است.

الهام آقالری هنرمند فیلمساز، عضو انجمن فیلم کوتاه ایران (ایسفا)، عضو انجمن صنفی کارگردانان سینمای مستند و کارگردان مستند «قهرمان» که موضوعی ورزشی دارد، در گفت‌وگو با پانا درباره این مستند بیان کرد: «فیلم مستند «قهرمان» روایت زندگی فاطمه حشمتی مادربزرگ 85 ساله است که قهرمانی مسابقات آسیایی در رشته دو و میدانی را در کارنامه خود دارد. او در روند فیلم برای ورود به مسابقات جهانی دچار چالش‌هایی می‌شود و این بار می‌خواهد در مسابقات جهانی دو و میدانی پیشکسوتان شرکت کند.»

* چندان با ورزش پیشکسوتان و سالمندان آشنا نیستیم

وی درباره وضعیت ورزش بانوان و پیشکسوتان گفت: «ما چندان با ورزش پیشکسوتان و سالمندان آشنا نیستیم و احساس می‌کنیم که وقتی یک خانم به سن 60، 70 یا بالاتر رسید، دیگر نمی‌تواند ورزش کند یا به باشگاه برود. در فیلم «قهرمان» با مادربزرگ 85 ساله‌ای مواجه هستیم که در تمام مراحل زندگی‌اش با مشکلات بسیاری دست و پنجه نرم کرده، با آن‌ها به خوبی مبارزه کرده است که می‌توان رشته دو و میدانی را استعاره‌ای از زندگی‌اش دانست؛ یعنی روند زندگی این مادربزرگ را هدایت و راهنمایی کرده است تا به رشته دو و میدانی ورود کند.»

کارگردان «شهر زیبای من» اظهار کرد: «خیلی از خانم‌هایی که فیلم را می‌دیدند، می‌گفتند که اصلا باورشان نمی‌شود کسی در سن 85 سالگی به‌طور جدی ورزش را دنبال کند یا باشگاه برود. «قهرمان» فیلمی انگیزشی است که می‌تواند بدون هیچ کارشناس و پند و اندرزی از طرف او، تنها با دیدن زندگی فاطمه حشمتی به‌عنوان یک ورزشکار پیشکسوت، ما را به ورزش علاقه‌مند کند.»

* فیلم های مستند ورزشی تاثیر بیشتری از سینمای داستانی دارند

وی در بخش دیگری از صحبت‌هایش درباره تلفیق ورزش با سینما و ساخت آثاری با موضوعات ورزشی تاکید کرد: «سینما تصویر است و ما از طریق تصویر با شخصیت فیلم‌ها آشنا می‌شویم و با لحظه‌های زندگی‌شان، زندگی می‌کنیم؛ این مساله در سینمای مستند پررنگ‌تر است چراکه در این نوع از سینما روایت قصه به شکل درست پیش می‌رود، ریشه در واقعیت دارد و نسبت به سینمای داستانی تاثیرگذاری بیشتری دارد. اگر واقعیت‌های ورزشی همچون ورزش کردن یک سالمند 85 ساله را به این تصویر اضافه می‌کنیم که واقعیت دارد، بسیار تاثیرگذارتر خواهد شد.»

آقالری درباره اهمیت ساخت آثار با موضوعات ورزشی خاطرنشان کرد: «فیلم‌های تولید شده با موضوعات ورزشی در اکثر مواقع انگیزشی هستند و می‌توانند راه‌گشا باشند؛ ورزشکاران ما در مسابقات المپیک، پارا المپیک، ورزشکاران سالمند و حتی جوان‌ها مشکلات بسیاری دارند و ما می‌توانیم از طریق ساخت فیلم تریبون آن‌ها باشیم، مشکلات‌شان را بیان کنیم و مبارزات‌شان را برای کسب مدال و افتخار به نمایش درآوریم.»

* علت کمبود ساخت فیلم‌های ورزشی در تلویزیون چیست؟

وی با اشاره به اینکه «قهرمان» محصول شبکه مستند است درباره علت کمبود ساخت فیلم‌های ورزشی در تلویزیون تصریح کرد: «ساخت آثار ورزشی برای تلویزیون، به‌ویژه ورزش بانوان برای تلویزیون سخت است چراکه بانوان در فیلم‌های پخش شده در تلویزیون باید حجاب داشته باشند و چندان نمی‌توان به باشگاه‌های آن‌ها ورود کرد. البته این شبکه همکاری بسیار خوبی با من داشت. در جریان ساخت «قهرمان» تنها با یک شخصیت در فیلم سر و کار داشتم که کارم را از نظر حجاب راحت‌تر می‌کرد، از طرف دیگر چون ورزش دو و میدانی در محیط‌های سر باز انجام می‌شد، ناخودآگاه آدم‌ها حجاب‌شان را رعایت می‌کردند.»

عضو هیات مدیره انجمن فیلم کوتاه ایران افزود: «وقتی به‌عنوان یک فیلمساز صبور باشید و خود را با سیستم موجود همراه کنید، می‌توانید فیلم بسازید یعنی محدودیت‌های موجود برای حجاب بانوان جلوی این مساله را نمی‌گیرد.»

کارگردان «سرنوشت بایگانی» در پایان درباره جشنواره فیلم‌های ورزشی گفت: «سال‌ها پیش که دانشجو بودم در یکی از کارگاه‌های جشنواره فیلم‌های ورزشی شرکت کرده بودم و با این جشنواره آشنایی داشتم؛ جشنواره خیلی خوبی ا‌ست و باعث می‌شود که فیلمسازها به سمت موضوعات ورزشی سوق داده شوند، روایت‌های جدید خود را داشته باشند و به ورزش از طریق رویکردهای جدید نگاهی داشته باشند.»

سیزدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم‌های ورزشی ایران و پنجمین جشنواره بین‌المللی عکس ورزشی ایران تیر و مرداد امسال در تهران و منطقه آزاد کیش برگزار می‌شود.